3 bài học kinh doanh từ ông chủ Facebook

Khám phá trước khi gắn bó, tìm thêm người để chia sẻ đam mê và đừng cố tạo ra thứ hoàn hảo ngay từ đầu là những bài học mang đến thành công của Mark Zuckerberg.

Facebook - mạng xã hội được sử dụng nhiều nhất hiện nay và có tổng vốn hóa hơn 340 tỷ USD được sáng lập từ 13 năm trước, bắt đầu từ ý tưởng “thefacebook.com” của cậu sinh viên 19 tuổi Mark Zuckerberg. Facebook đã tạo nên cuộc cách mạng trong việc liên kết con người và là nguồn cảm hứng khởi nghiệp cho nhiều doanh nhân trẻ.

Tên tuổi Mark Zuckerberg nổi lên như doanh nhân tiên phong trong thời đại công nghệ ngày nay. Nhiều người trẻ trong quá trình gây dựng doanh nghiệp của mình luôn muốn học hỏi kinh nghiệm từ Zuckerberg.

1. Khám phá trước khi gắn bó

Trong một cuộc nói chuyện năm 2012 ở trường khởi nghiệp Y Combinator, Zuckerberg đã nhấn mạnh với người sáng lập Paul Graham rằng các doanh nhân cần linh hoạt nhạy bén và đam mê mạnh mẽ trong mỗi công việc họ theo đuổi.

“Bạn hoàn toàn có thể làm việc trong khuôn khổ công ty, nhưng bạn sẽ cảm thấy mệt mỏi và như bị khóa chặt trong đó”. Điều đó cũng được thể hiện trong bức thư đầu tiên Zuckerberg gửi cho cổ đông. Với anh, Facebook không bao giờ có nghĩa là một công ty. Nó chỉ đơn giản là một sở thích. Theo thời gian, nó đã phát triển thành một doanh nghiệp.

Nếu bạn muốn trở thành một doanh nhân, bạn cần những ý tưởng tốt. Thật tuyệt vời nếu ý tưởng đó giải quyết được những vấn đề nhỏ. Tuy nhiên, Zuckerberg tin rằng nó cũng cần tạo ra tác động lớn đến xã hội. Trong chia sẻ với một nhóm người trẻ, Zuckerberg cho rằng để tạo ra tác động lớn, trước tiên bạn cần thay đổi những thứ bạn làm”. Anh khuyến khích họ khám phá, tìm ra thứ họ thích và tập trung vào đó.

Bài học: Cởi mở bản thân để học nhiều điều mới nhưng chỉ theo đuổi điều bạn yêu thích.

Theo đuổi đam mê là một trong nhưng yếu tố dẫn đến thành công trong sự nghiệp. Ảnh: Youtube

2. Đừng cố trở thành siêu nhân

Sai lầm là bài học tốt và cần thiết trong sự phát triển của mỗi doanh nhân. Trong buổi hỏi đáp trực tiếp, một cậu bé lớp 8 đã hỏi Mark Zuckerberg làm thế nào anh có thể vượt qua những thử thách trong sự phát triển mỗi ngày của Facebook. Anh đã trả lời rằng: “Không ai biết cách làm thế nào để đối mặt với mọi thứ. Nhưng nếu bạn có thể tìm được một nhóm người, có thể là bạn bè hoặc gia đình… đó thực sự là cách để bạn vượt qua”.

Nhiều người muốn trở thành doanh nhân nhưng lại sợ rủi ro và sai lầm. Zuckerberg tin rằng chỉ, cần có sự ủng hộ mạnh mẽ từ những người xung quanh và những người cùng chia sẻ quan điểm với bạn, mọi sai lầm đều được đánh giá cao và là bài học giá trị. “Bạn không phải trở thành siêu nhân, bạn chỉ cần tiếp tục đi trên con đường của mình”.

Bài học: Khởi nghiệp là một con đường dài và đừng nên đi một mình, hãy tìm những người chia sẻ nhiệt huyết với bạn.

3. Hoàn thành tốt hơn là hoàn hảo

Tại trụ sở của Facebook tại Menlo Park (California), khẩu hiệu “hoàn thành tốt hơn hoàn hảo” được in trên bức tường bên trong như một câu “thần chú” của công ty. Nói cách khác, làm ra một thứ gì đó thì tốt hơn là làm cho chúng hoàn hảo ngay từ đầu.

Sau khi thực hiện IPO năm 2012, Zuckerberg giải thích triết lý của khẩu hiệu trên như “Cách của các Hacker”. “Thay vì tranh cãi hằng ngày rằng liệu ý tưởng mới có khả thi hay đâu là cách tốt nhất để xây dựng điều mới mẻ, các hacker chỉ cần chế tạo thử nghiệm một cái gì đó và xem cách chúng làm việc”.

Bằng cách trên, Facebook tạo ra một văn hóa làm việc lạc quan cho phép họ kiểm tra giới hạn của mình và nói: “Điều này sẽ tốt hơn”.

Bài học: Thay vì cố làm hoàn hảo điều gì đó ngay từ đầu, hãy tạo ra chúng và liên tục kiểm tra, cải thiện những giới hạn.

Kiếm 3 tỷ đồng mỗi tháng từ quán nhậu phong cách kiếm hiệp ở Sài Gòn

Tới quán, khách sẽ lạc vào một thế giới khác, từ quản lý, đầu bếp, thu ngân đến phục vụ đều mặc những bộ đồ cổ trang, giao tiếp theo phong cách kiếm hiệp.

Quán rộng 600 m2, có 70 bàn, được thiết kế khá lạ mắt. Thực khách bước vào như lạc vào một thế giới khác, từ quản lý, đầu bếp, thu ngân đến phục vụ đều mặc những bộ đồ cổ trang, giao tiếp theo phong cách kiếm hiệp. Cuốn thực đơn có tên gọi là “Ẩm thực chân kinh” được thiết kế như một cuốn bí kíp, món ăn được đặt theo tên của nhiều nhân vật, chiêu thức võ công... trong truyện kiếm hiệp. Giá tiền được tính bằng "quan", mỗi "quan" tương đương 1.000 đồng.

Những món đặc sản của quán được đánh dấu bằng chấm đỏ cho khách dễ lựa chọn. Khách uống bia bằng chén, vại thay cho chai, ly. Với người quản lý nhân viên sẽ phải gọi bằng sư phụ, còn với khách, nhân viên sẽ xưng hô huynh, đệ, tỷ, muội. Quán có quy định khách đến phải kêu "tiểu nhị" mới có nhân viên phục vụ, thêm bia phải kêu "châm tửu", đá lạnh được gọi là "thỏi hàn băng"… Mỗi thứ Hai hàng tuần quán đều tổ chức trò chơi “vô tình lượm bí kíp" và treo thưởng cho khách. Nếu khách hàng tham gia trò chơi mà trả lời đúng các câu hỏi, nhân vật mà quán đưa ra sẽ được tặng bia hoặc món ăn.

Chủ quán có phong cách đặc biệt này là Phan Minh Thông, quê ở Tiền Giang. Đang học Đại học kinh tế TP HCM năm thứ 2 thì đầu năm 2008, Thông quê bỏ ngang và theo đuổi con đường kinh doanh rau sạch. Cậu sinh viên trẻ lên tận Đắk Lắk để tham gia vào dự án trồng rau của tỉnh này với khao khát đưa rau sạch tới tay người tiêu dùng. Tuy nhiên, mọi thứ không thuận lợi như mong muốn vì sản phẩm làm ra khó tiêu thụ, chất lượng lại thiếu ổn định nên dự án 2ha rau sạch liên tục gặp thất bại.

Liên tục gặp thất bại nhưng Thông vẫn quyết tâm khởi nghiệp.

Sau hơn nửa năm làm việc tại Đắk Lắk, Thông nhận ra rằng nếu muốn thành công thì chỉ có cách học chuyên sâu những thứ mình cần. Vì vậy, chàng trai 8x này quyết định ra Hà Nội để tham gia vào các khóa học về marketing, cách kinh doanh trên mạng xã hội…

“Học xong các khóa học này tôi khá phấn chấn và thực hành ngay bằng cách rủ nhóm bạn tham gia thành lập công ty làm về marketing. Nhóm chúng tôi gồm 7 người, mỗi thành viên góp 15-20 triệu đồng để công ty đi vào hoạt động. Thế nhưng, chỉ một thời gian ngắn nhóm tan rã và tôi tiếp thục thất bại trong kinh doanh lần thứ 2”, Thông bộc bạch.

Từ thất bại này, Thông chọn cách quay lại TP HCM xin vào làm ở một công ty game và thăng chức khá nhanh. Mặc dù có mức lương tốt nhưng không được tự do sáng tạo, lại bất đồng quan điểm với cấp trên nên chàng trai này quyết định nghỉ ngang.

“Lúc ấy tôi bế tắc vô cùng, tiền tiêu cũng dần cạn kiệt trong khi mình chưa biết làm gì. Dẫu vậy, ước mơ khởi nghiệp vẫn luôn thôi thúc trong tôi và nhận ra ngành kinh doanh ăn uống sinh lời khá tốt, và nhu cầu thị trường thì chưa bao giờ đủ nên tôi quyết định mở quán nhậu ở quận 3. Lúc này tôi luôn trong tâm thế khởi nghiệp lần cuối cùng”, Thông nói và kể, 3 tháng đầu khá gian nan, mặc dù kiêm đủ các vị trí trong quán (trừ đầu bếp) thì quán của Thông vẫn lỗ 40 triệu đồng. Mỗi tối Thông chỉ ngủ khoảng 2 tiếng đồng hồ là phải dậy dọn dẹp quán đến 5h sáng rồi bắt đầu xách giỏ đi chợ để mua nguyên liệu phục vụ cho buổi kế tiếp. Thế nhưng, do kiêm quá nhiều công việc, thậm chí dọn cả nhà vệ sinh khiến Thông khá mệt mỏi, trong khi đó quán lại hoạt động kém hiệu quả. Để tiết giảm chi phí trong mua nguyên liệu, Thông chọn các mối hàng rẻ và giao ngay tại quán, đồng thời, phân chia lại công việc cho nhân viên một cách bài bản.

Dần dần quán có doanh thu tốt hơn, đến tháng thứ 7 bắt đầu có lãi và lượng khách đến quán ngày càng đông. Nhận thấy việc phải mở rộng quy mô và thay đổi cách quản lý nhiều hơn nữa, nên 2 tháng sau Thông quyết định mở tiếp một quán theo phong cách kiếm hiệp. 

Toàn bộ nhân viên ở quán đều ăn mặc theo phong cách kiếm hiệp. Ảnh:TY.

Với ý tượng lạ và duy nhất tại Sài Gòn nên quán của Thông ở quận 11 cứ đến 7h tối là chật kín. Riêng với quán tại quận 3 vì đi lại không thuận tiện, diện tích lại nhỏ nên Thông quyết định đóng cửa và mới đây, chàng trai 8x này tiếp tục mở thêm quán tại quận 6 với quy mô lớn.

“Dù quán tại quận 6 mới mở nhưng khách rất đông. Mỗi tối, lượng khách tới 2 quán luôn trên 500 người. Tổng doanh thu mà quán đạt được tầm 3 tỷ đồng một tháng. Sau khi trừ tất cả chi phí thì lợi nhuận dao động 10-15% trên tổng doanh thu”, Thông nói và cho biết sẽ nhân rộng mô hình trong thời gian tới.

Đúc kết lại kinh nghiệm, Thông cho rằng, trong kinh doanh ăn uống ngoài món ăn ngon, quản trị dòng tiền và nhân viên tốt thì ý tưởng mới, lạ để hút khách là yếu tố quan trọng. Ngoài ra, phải có đội ngũ nhân viên và quản lý nhiệt tình. Nếu có gặp khó khăn thì vẫn phải quyết tâm làm cho tới khi không còn đường lui. Bởi, thất bại là điều tốt để mình nhận ra sai lầm và thay đổi cho những lần khởi nghiệp sau.